CYKL FILMOWY “MAKOM” – KAMERA DAWIDA ZAPRASZA DO ŻIH-u
Zapraszamy do Klubu Filmowego MAKOM Żydowskiego Instytutu Historycznego, którego partnerem jest Festiwal Kamera Dawida. MAKOM znaczy po hebrajsku miejsce. Jak piszą organizatorzy miejsce - „to przestrzeń kształtująca naszą tożsamość. Miejsca, które nazywamy domem i te, do których podróżujemy. Miejsca, za którymi tęsknimy i takie, z których musieliśmy odejść – wszystkie składają się na mapę doświadczeń, przechowują pragnienia, przyjaźnie, miłości, pożegnania i straty”.
Miejsce to kategoria poznawcza łącząca wszystkie filmy należące do cyklu. Pod powierzchnią Kingi Michalskiej pokazuje współczesne przestrzenie, które w czasie wojny stały się niemą areną Zagłady, Amnezja Jerzego Śladkowskiego portretuje trzecie pokolenie katów – uczestników pogromu kieleckiego, Wśród sąsiadów Yoava Potasha to rzecz o powojennym mordzie na Żydach w Gniewoszowie na południowym Mazowszu i ciężarze świadectwa, z którym główna bohaterka Pelagia Radecka żyła przez dekady. To tylko kilka przykładów pokazujących sposób myślenia kuratorów projektu.
„W cyklu Makom pokażemy filmy, które badają różne oblicza relacji z tytułowym miejscem. Zaprezentujemy intymne portrety. Sięgniemy po historię i pamięć Zagłady. Opowiemy o miejscach niewygodnych, wywołujących poczucie zagrożenia, ale też pokażemy, jak stają się one platformą do wymiany emocji, nawiązywania relacji oraz kreowania codzienności w dostępnych warunkach”.
Każde spotkanie filmowe, odbywające się w ramach tego projektu, kończy się dyskusją z ekspertami i/lub twórcami filmów, które prowadzi krytyk Igor Kierkosz.
Na czwartek 21 maja (g. 18.00, Żydowski Instytut Historyczny) organizatorzy zaplanowali projekcję filmu Joanny Grudzińskiej „Polska kontra historia”, który swoją warszawską premierę miał podczas 23. Kamery Dawida w listopadzie 2025 roku w Muzeum Polin. Gośćmi spotkania będą reżyserka i wicedyrektor Kamery Dawida Ignacy Strączek.
Ten wielowarstwowy dokument przygląda się jednemu z najbardziej bolesnych i długo wypieranych tematów w polskiej pamięci zbiorowej – pogromowi w Jedwabnem. Twórczyni filmu zastanawia się nad konsekwencjami pogromu dla współczesnej debaty o historii. Punktem wyjścia staje się publikacja książki „Sąsiedzi” Jana Tomasza Grossa dająca początek trudnej i intensywnej dyskusji o relacjach polsko-żydowskich.
Film Grudzińskiej nie jest rekonstrukcją wydarzeń, lecz opowieścią o tym, jak historia bywa wypierana, reinterpretowana i wykorzystywana politycznie. Reżyserka śledzi pracę historyków, którzy od lat próbują dotrzeć do prawdy. Wskazuje również na napięcia istniejące pomiędzy faktami a narodowymi mitami. Archiwalne materiały, zapisy debat publicznych i przejmujące świadectwa tworzą narrację o społeczeństwie mierzącym się z własną przeszłością. „Polska kontra Historia” to dokument o odwadze: koniecznej, by mówić prawdę, a zarazem potrzebnej, by tej prawdy wysłuchać.
Na jesieni cykl Makom stanie się częścią szerszego projektu ROAD TO WARSAW JEWISH FILM FESTIVAL.
Dotychczas w programie cyklu znalazły się:
1. Czwartek, 20 listopada 2025 r. - „Pod powierzchnią”, reż. Kinga Michalska
Psychologiczna podróż po współczesnej Polsce, ukazująca życie ludzi mieszkających na terenach byłych miejsc Zagłady
2. Czwartek, 18 grudnia 2025 r. – „Amnezja”, reż. Jerzy Śladkowski
Opowieść o odkrywaniu rodzinnej tajemnicy, w której miejsce staje się kluczem do zrozumienia przeszłości.
3. Czwartek, 15 stycznia 2026 r. – „You have courage, Madame”, reż. Asaf Galay
Opowieść o Julii Pirotte, polsko-żydowskiej fotografce i działaczce, która zachowała odwagę, by bronić swojego miejsca i prawdy o świecie.
4. Czwartek 19 lutego 2026 r. – „Polański, Horowitz. Hometown” reż. Mateusz Kudła i Anna Kokoszka-Romer
Podróż do rodzinnego miasta dwóch wybitnych artystów, gdzie wspomnienia dzieciństwa splatają się z cieniem Zagłady i pytaniem o to, czym jest dom.
5. Czwartek 19 marca 2026 r. – „Książę i Dybuk” reż. Elwira Niewiera, Piotr Rosołowski
Opowieść o Michale Waszyńskim, człowieku bez jednego miejsca, który przez całe życie budował fikcyjne światy, by uciec od własnej przeszłości.
6. 16 kwietnia 2026 r. – „Wśród sąsiadów” reż. Yoav Potash






















